{"id":82777,"date":"2022-10-25T15:18:31","date_gmt":"2022-10-25T15:18:31","guid":{"rendered":"https:\/\/hanstimmerman.me\/?p=82777"},"modified":"2022-10-28T10:15:50","modified_gmt":"2022-10-28T10:15:50","slug":"na-de-crypto-hype","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/hanstimmerman.me\/nl_nl\/na-de-crypto-hype\/","title":{"rendered":"Na de crypto-hype"},"content":{"rendered":"
Van 1997 tot voorjaar 2000 beproefden vele nieuwe bedrijven hun geluk wat betreft nieuwe beloften van het internet. Dot.com bedrijven ontstonden vaak net zo snel als dat ze weer ondergingen. Snel stijgende aandelenkoersen, beursspeculatie en makkelijk verkrijgbaar investeringskapitaal. In die euforie van die internethype<\/a> spraken mensen over het \u2018einde van de oude economie<\/i>\u2019 en waren overtuigd dat we een periode van alleen nog stijgende economie en welvaart tegemoet gingen. Tot in het voorjaar van 2000 de zeepbel knapte en de koersen volledig instortten.<\/span><\/h5>\n

New economy?<\/b><\/span><\/p>\n

Eind 1998 was o.a. door Maurice de Hond het bedrijf Internet Competence Network opgericht dat onder de naam Newconomy<\/a> grote bekendheid kreeg als venture-capital bedrijf voor al die nieuwe internetbedrijven. Newconomy investeerde in elkaar aanvullende Nederlandse bedrijven: een \u2018econet<\/i>\u2019 van kansrijke internetbedrijven. Intensieve mediacampagnes maakten ook consumenten enthousiast om in deze \u2018nieuwe economie<\/i>\u2019 te investeren. Newconomy werd een succes van meer dan 400 miljoen euro en kreeg op 20 april 2000 een beursnotering.\u00a0 \u00a0<\/span><\/span><\/p>\n

Maar op dat moment liep de zeepbel al langzaam leeg. In januari 2001 was het aandeel van Newconomy zo laag geworden, dat uiteindelijk het geheel zo goed als failliet ging. Duidelijk werd dat de duur gekochte start-ups een fractie van de aankoopwaarde waard bleken. De internethype was deze eeuw de eerste golf van faillissementen, waarbij vooral consumenten veel particulier vermogen verloren. Zeven jaar later knapte een vergelijkbare bubbel van virtuele financi\u00eble producten: de financi\u00eble crisis in 2008 waar vooral veel bancair vermogen verloren ging. Last but not least: zeven jaar later in 2015 was de euro crisis, waar vooral door overheden veel vermogen werd verloren.\u00a0<\/span><\/span><\/p>\n

Een zevenjarige cyclus?<\/b><\/span><\/p>\n

Nu in 2022 – weer zeven jaar later – moeten we constateren dat er opnieuw een zeepbel is geknapt: de crypto zeepbel<\/a>. Na jaren euforische geluiden over bitcoin en andere crypto valuta, bestond deze markt – vergelijkbaar met de internethype – uit vele, vaak kleine bedrijven die met crypto-currency hun geluk beproefden. Wederom snel stijgende koersen, beursspeculatie en\u00a0 <\/span>makkelijk verkrijgbaar investeringskapitaal. Net als 2000 kwam er een einde aan deze periode van overbesteding en oververhitting van de economie. Oververhitting mede omdat ongebreideld euro\u2019s en dollars werden bijgedrukt om de nationale schulden in stand te houden. Ook die zeepbel moest een keer knappen . . .\u00a0<\/span><\/span><\/p>\n

Terug naar normaal?<\/b><\/span><\/p>\n

We zullen door een vergelijkbare recessie gaan. Versterkt door alle economische corona-ellende, de Oekra\u00efne oorlog en de enorm gestegen energieprijzen. Oude energie-nutsbedrijven werden in de \u2018nieuwe economie\u2019 eind jaren negentig geliberaliseerd en aan de markt over-gelaten. Door de overhaaste energietransitie is nu zelfs de energiemarkt overhit geraakt. Oorlogsonzekerheid leidt tot \u2018logistieke\u2019 schaarste en een ontploffende energieprijs. Er zullen zeker nieuwe energiestromen ontstaan, maar ook een afkoeling van de snelheid van de energietransitie. Passend in de conclusie \u2018niet alles kan tegelijk<\/i>\u2019: als de wereld in brand staat, defensie terecht weer prioriteit krijgt en de basis van de Maslow-pyramide snel krimpt, dan kun je die top van \u2018zelfontplooiing en ethiek\u2019 zoals klimaatromantiek, niet meer financieren.\u00a0<\/span><\/span><\/p>\n

De crypto toekomst<\/b>\u00a0<\/span><\/span><\/p>\n

Net als na de internet-bubbel het internet niet verdween – integendeel – verdwijnen na de crypto-bubbel de cryptocurrencies niet. Het internet kreeg waarde voor de consument toen het worldwide web ontstond waardoor die consument toegang tot internet kreeg. Tijdens de internetbubbel in 2000 werd het kaf van het koren verwijderd: bedrijven die overleefden, zijn vaak onderdeel van de big techbedrijven geworden. Het onderscheidende kenmerk van cryptocurrencies is de volwassenheid van blockchain-techniek die particulier digitaal bezit mogelijk maakt. Dat was voorheen niet mogelijk, de \u2018eigendomsfunctie<\/i>\u2019 op het internet wordt tot nu toe vervuld door centraal opereerde, particuliere bedrijven.\u00a0<\/span><\/span><\/p>\n

De bestaande internet-economie is in handen van een kleine groep bedrijven gekomen. De consument gebruikt hun diensten wel maar heeft zelf geen digitale eigendommen. Dat \u2018eigendom<\/i>\u2019 in de vorm van data en assets, staat in de cloud op systemen van anderen, die hierdoor \u2018de-facto\u2019 de stille eigenaar zijn van al dat digitale vermogen. Met \u00e9n blockchain als open internet-boekhouding \u00e9n encryptie om die data te \u2018beschermen\u2019, kan de consument nu zelf<\/i> digitale data en assets bezitten. D\u00e1t is de soevereiniteit die \u2018crypto\u2019 en \u2018Web3\u2019 aan individuele consumenten biedt. Opgebouwd uit vele onderliggende technieken als zelf-soevereine identiteiten, digitale wallets, decentrale grids en paswoordloze authenticatie.\u00a0<\/span><\/span><\/p>\n

Een nieuwe internet-economie?<\/b><\/span><\/p>\n

Net als in 2000 wordt nieuwe techniek in sneltreintempo door de consument opgepakt, zodra gereedschappen hiervoor beschikbaar zijn. Daar wordt hard aan gewerkt door de bedrijven die de crypto-bubbel hebben overleefd. Bedrijven die niet meededen aan de hausse op de markt en zich richtten op serieuze producten in plaats van snelle geldgeneratie. Ondanks de enorme knal waarmee de crypto-zeepbel begin dit jaar ontplofte, zijn gelukkig nog veel bedrijven actief met de ontwikkeling van web3-producten om die naar de markt te brengen. Waar consumenten en bedrijfsleven enthousiast klaar staan om hier mee aan de gang te gaan.\u00a0<\/span><\/span><\/p>\n

De geschiedenis herhaalt zich nooit, maar rijmt bijna altijd. Soms bevat de historie lessen die niet identiek, maar wel in eenzelfde context plaatsvinden. De derde generatie internet maakt dat\u00a0 <\/span>– 50 jaar na de eerste ARPA-netwerken – het internet \u2018eindelijk<\/i>‘ volwassen wordt door naast de functie \u2018data-uitwisseling\u2019 ook de functie \u2018data-bezit\u2019 toe te voegen. Elke industrie, zoals olie, elektronica, auto- en vliegtuigbouw heeft zo\u2019n 50 jaar ontwikkeling nodig om een geborgd en veilig product te worden. Waardoor stabiele markten zonder monopolies mogelijk worden, die er aan elk begin van een nieuwe productmarkt altijd zijn. Uiteindelijk dempen die monopolies uit als de macht na die 50 jaar bij de consument terecht komt.\u00a0<\/span><\/span><\/p>\n

Nieuwe economie<\/b><\/span><\/p>\n

Met blockchain en cryptografie kunnen we digitaal bezit op het internet individueel vastleggen en controleren. Daarmee zal het internet uit 1969 eindelijk volwassen worden.\u00a0 <\/span>Ralph Nader<\/a> schreef in zijn boek \u2018Unsafe at any speed\u2019 in 1965\u00a0<\/i>dat pas als de overheid de veiligheid van een product reguleert, het voor gebruikers veilig wordt. Bedrijven zullen dat nooit uit zichzelf doen. Zoals de auto zijn veiligheid kreeg met verplichte veiligheidsgordels en APK\u2019s, kan het internet ook voor gebruikers veilig worden. Maar pas als de overheid die veiligheid afdwingt. Zonder veiligheidsgordels en APK mag je de weg niet op. Dat geldt ook voor internet voor consumenten. De overheid moet de eisen en handhaving vaststellen, hoe wij als consumenten deze techniek veilig willen en kunnen gebruiken. \u00a0<\/span><\/span><\/p>\n

Rond de auto is een hele mobiliteitsindustrie ontstaan. Dat zal rond cryptotoepassingen ook gebeuren. Als je als consument zelf de weg op wil, kun je een auto aanschaffen en – met geldig APK, rijbewijs en verzekering – mag je legaal de weg op, je eigen routes rijden, je auto in je eigen decentrale garage bij je eigen huis stallen zonder \u2018enige<\/i>\u2019 man-in-the-middle. Dat geldt (straks) ook voor de digitale snelweg. Als consument volledig eigenaar zijn van je eigen digitale data, je digitale identiteit, je digitale activiteiten en je digitale bezittingen. Mits je voldoet aan regels om op die publieke digitale snelweg te mogen rijden, mag je dat legaal doen. En je digitale data en bezittingen in je digitale decentrale \u2018garage of kluis\u2019 in je huis achter je voordeur te stallen. En ook daar is dan geen man-in-the-middle<\/em> meer voor nodig . . .\u00a0<\/span><\/span><\/p>\n

Photo by Kind and Curious<\/a> on Unsplash<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Van 1997 tot voorjaar 2000 beproefden vele nieuwe bedrijven hun geluk wat betreft nieuwe beloften van het internet. Dot-com bedrijven ontstonden vaak net zo snel als dat ze weer ondergingen. Afgelopen jaren zagen we een vergelijkbare crypto-hype waarvan de zeepbel begin dit jaar uit elkaar spatte. Net als na de internet-bubbel het internet niet verdween – integendeel – verdwijnen na de crypto-bubbel de cryptocurrencies niet. De geschiedenis herhaalt zich nooit, maar rijmt bijna altijd. Soms bevat de historie lessen die niet identiek, maar wel in eenzelfde context plaatsvinden. De derde generatie internet maakt dat\u00a0 – 50 jaar na de eerste ARPA-netwerken – het internet \u2018eindelijk’ volwassen wordt door naast de functie \u2018data-uitwisseling\u2019 ook de functie \u2018data-bezit\u2019 toe te voegen.<\/p>\n

Wat voor onze auto geldt, geldt (straks) ook voor de digitale snelweg. Als consument volledig eigenaar zijn van je eigen digitale data, je digitale identiteit en je digitale bezittingen. Mits je voldoet aan de regels om op die digitale snelweg te mogen rijden, kun je dat legaal doen. En je digitale data en bezittingen in je digitale decentrale \u2018garage of kluis\u2019 bij je huis te stallen. En ook daar is dan geen man-in-the-middle meer voor nodig . . .\u00a0<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":82780,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[211,232,194,70,71,72,75,76,80,138],"tags":[82,133,141,199],"class_list":["post-82777","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-zelf-soevereine-identiteit","category-digicorp-labs","category-transformatie","category-data-ownership","category-digital-economy","category-digitalisation","category-innovation","category-internet-of-things","category-trusted-it","category-strategie","tag-transformatie","tag-economie","tag-internet","tag-crypto"],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/hanstimmerman.me\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/kind-and-curious-ZDUXvlyU_iI-unsplash-scaled-e1666710536474.jpg?fit=2547%2C793&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/hanstimmerman.me\/nl_nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/82777","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/hanstimmerman.me\/nl_nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/hanstimmerman.me\/nl_nl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hanstimmerman.me\/nl_nl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hanstimmerman.me\/nl_nl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=82777"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/hanstimmerman.me\/nl_nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/82777\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":82792,"href":"https:\/\/hanstimmerman.me\/nl_nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/82777\/revisions\/82792"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/hanstimmerman.me\/nl_nl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/82780"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/hanstimmerman.me\/nl_nl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=82777"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/hanstimmerman.me\/nl_nl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=82777"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/hanstimmerman.me\/nl_nl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=82777"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}