English version: scroll down 

Hoe Nederland met monetaire innovatie opnieuw een voortrekkersrol in Europa kan spelen

Nederland is altijd een beetje een buitenbeentje geweest. We waren ooit een kleine handelsnatie die met de VOC een wereldwijde onderneming opzette en een belangrijke rol speelde bij het ontstaan van de moderne financiële markten. We waren ook een van de drijvende krachten achter de Benelux, de voorloper van de Europese economische samenwerking. Waarom zouden we niet weer eens een beetje eigenzinnig zijn?

Misschien ligt er juist in onze eigen geschiedenis en in de bijzondere structuur van het Koninkrijk een kans om opnieuw voorop te lopen. Niet door de euro af te schaffen of nostalgisch terug te verlangen naar de gulden, maar door na te denken over een toekomst waarin meerdere valuta naast elkaar kunnen bestaan.

Eén Koninkrijk, verschillende munten

We hoeven daarvoor niet eens ver te zoeken. Binnen het Koninkrijk der Nederlanden bestaan al verschillende monetaire systemen. In Europees Nederland betalen we met de euro. Aruba heeft de Arubaanse florin. Curaçao en Sint Maarten gebruiken sinds 2025 samen de Caribische gulden. Op Bonaire, Sint Eustatius en Saba is de Amerikaanse dollar het officiële betaalmiddel. Eén Koninkrijk, verschillende munten en verschillende monetaire afspraken. Dat is geen theoretisch model, maar dagelijkse praktijk.

De Caribische gulden is gekoppeld aan de Amerikaanse dollar. Eén dollar is 1,79 Caribische gulden. Die koppeling is een bewuste beleidskeuze, gebaseerd op de sterke economische en financiële banden met de Verenigde Staten. Het laat zien dat een munt niet noodzakelijk overal dezelfde hoeft te zijn en dat een eigen monetaire inrichting mogelijk is binnen het Koninkrijk. Dat roept een interessante vraag op: waarom zouden we deze bestaande situatie niet gebruiken als vertrekpunt voor digitale monetaire innovatie?

Een digitale Caribische gulden

Stel dat we de Caribische gulden een digitale vorm geven. Geen nieuwe munt die eerst nog bedacht en ingevoerd moet worden, maar een digitale variant van een bestaande munt, met een bestaande centrale bank en een bestaande monetaire regeling. Zo’n digitale gulden zou betalingen tussen de Caribische eilanden en andere landen eenvoudiger kunnen maken. Maar waarom zouden we de mogelijkheden beperken tot het Caribisch gebied?

In Nederland kunnen twee partijen onderling afspreken dat zij een betaling in een andere valuta uitvoeren. Dat gebeurt nu al in internationale handel en financiële contracten. Ook particulieren en bedrijven kunnen onderling een prijs in Caribische guldens overeenkomen en afspreken dat zij daadwerkelijk in die valuta betalen. Dat maakt de Caribische gulden nog niet tot wettig betaalmiddel in Nederland: de euro blijft hier de wettelijke standaard. Maar voor vrijwillige afspraken tussen partijen bestaat ruimte.

Een digitale versie zou dit soort betalingen mogelijk veel eenvoudiger kunnen maken. Denk aan een digitale rekening, een directe betaling en een automatische omrekening wanneer een van de partijen liever euro’s ontvangt.

Mijn salaris in dollars, mijn rekening in euro’s

Ik heb dat principe zelf meegemaakt. Toen ik bij een Amerikaans bedrijf werkte, was mijn salaris gekoppeld aan de dollar. Mijn salaris werd echter gewoon in euro’s op mijn Nederlandse bankrekening overgemaakt. De afspraak ging dus over een bedrag in dollars, maar de feitelijke betaling vond plaats in euro’s. De wisselkoers bepaalde hoeveel euro ik uiteindelijk ontving. Dat is een heel praktisch voorbeeld van iets wat we in de discussie over geld vaak vergeten: de valuta waarin we een prijs afspreken, hoeft niet dezelfde te zijn als de valuta waarin we betalen.

Waarom zouden we dat principe niet veel breder kunnen toepassen? Een Nederlandse ondernemer zou een opdracht in digitale florijnen kunnen prijzen. Een Caribische ondernemer zou in Caribische guldens kunnen factureren. Een werknemer zou zijn salaris kunnen koppelen aan een andere valuta, terwijl hij gewoon euro’s ontvangt. En een internationale betaling zou automatisch kunnen worden omgerekend naar de munt die de ontvanger wenst.

De technologie om zulke transacties mogelijk te maken, is geen sciencefiction. Digitale betalingen, valutahandel en automatische conversie bestaan al. De uitdaging zit vooral in de afspraken, regelgeving, betrouwbaarheid en de infrastructuur die verschillende valuta met elkaar verbindt.

Van digitale gulden naar monetaire keuzevrijheid

Hier wordt het idee groter dan alleen een digitale Caribische gulden. Wat als we opnieuw nadenken over de mogelijkheid van verschillende nationale valuta naast de euro? Niet als vervanging van de Europese samenwerking, maar als aanvulling daarop. De euro heeft ons veel gebracht. Hij maakt handel en betalingen binnen Europa eenvoudiger en heeft een belangrijke rol gespeeld in de Europese integratie. Maar één munt voor zeer verschillende economieën kent ook beperkingen. Landen kunnen hun eigen wisselkoers niet meer aanpassen aan hun economische omstandigheden. Verschillen in productiviteit, inflatie en concurrentiekracht moeten op andere manieren worden opgevangen. Zou een systeem met meerdere valuta meer ruimte kunnen bieden?

Stel dat een digitale florijn naast de euro zou bestaan. In eerste instantie zou die bijvoorbeeld één op één aan de euro gekoppeld kunnen zijn. Op termijn zou, als daarvoor een passende Europese en juridische regeling wordt ontwikkeld, meer monetaire flexibiliteit denkbaar kunnen worden. Dan zouden economische ontwikkelingen en het vertrouwen in een land ook tot uitdrukking kunnen komen in de waarde van zijn eigen munt. Dat is nadrukkelijk een toekomstscenario. Nederland kan niet zelfstandig, via een besluit van De Nederlandsche Bank, een officiële parallelle munt met een eigen wisselkoers invoeren. De Europese verdragen geven de eurozone een gemeenschappelijk monetair kader. Een echte nationale munt met eigen monetair beleid vraagt dus om een Europese juridische oplossing. Maar dat maakt het idee niet technisch onhaalbaar of onzinnig.

Europa kan leren van zijn eigen buitenbeentjes

Ook elders in Europa zien we dat kleine landen soms een voortrekkersrol spelen in digitale innovatie. Estland heeft met zijn e-Residency laten zien hoe een land digitale publieke dienstverlening en internationale bedrijvigheid kan organiseren. Malta heeft met zijn wetgeving rond digitale ondernemingen en blockchaintechnologie ruimte gemaakt voor nieuwe vormen van digitale bedrijvigheid. Waarom zou het Koninkrijk der Nederlanden niet op monetair gebied zo’n rol kunnen spelen?

We hebben al verschillende valuta, bestaande centrale banken en ervaring met uiteenlopende monetaire afspraken. We zouden kunnen beginnen met een digitale Caribische gulden en onderzoeken hoe die veilig, betrouwbaar en grensoverschrijdend kan functioneren. Daarmee doen we ervaring op met digitale valuta die naast de euro bestaan, zonder meteen de Europese monetaire orde ter discussie te stellen. Van daaruit kan een bredere discussie ontstaan over de toekomst van geld in Europa.

Terug naar de toekomst

De VOC liet zien dat Nederland niet bang was om nieuwe financiële structuren te ontwikkelen. De Benelux liet zien dat economische samenwerking ook klein kan beginnen, met landen die samen iets nieuws durven te proberen. Misschien moeten we die mentaliteit opnieuw ontdekken. Het gaat mij niet om het nostalgisch terughalen van de oude gulden. Het gaat om keuzevrijheid, economische flexibiliteit en de mogelijkheid om verschillende valuta naast elkaar te gebruiken. Geld hoeft in een digitale wereld niet langer gebonden te zijn aan één geografisch gebied of één betaalinfrastructuur.

Misschien is de toekomst van geld niet één munt voor iedereen, maar een wereld waarin verschillende munten digitaal met elkaar verbonden zijn en mensen en bedrijven zelf kunnen kiezen waarin ze rekenen, sparen en betalen. Nederland heeft binnen zijn eigen Koninkrijk al een bijzondere uitgangspositie. Laten we die benutten. Niet door de euro vaarwel te zeggen, maar door te laten zien dat monetaire innovatie en Europese samenwerking heel goed samen kunnen gaan.

Van VOC tot digitale florijn. Terug naar de toekomst, en misschien opnieuw een beetje eigenwijs.

Photo by Dimitri Baret

———————-   Translated by ChatGPT  ———————-

From the VOC to the Digital Florin

How the Netherlands Can Once Again Take the Lead in Europe Through Monetary Innovation

The Netherlands has always been something of an outsider. We were once a small trading nation that built a global enterprise through the Dutch East India Company (VOC) and played a major role in the emergence of modern financial markets. We were also one of the driving forces behind the Benelux, the precursor to European economic cooperation. So why shouldn’t we be a little unconventional once again?

Perhaps our own history, combined with the unique structure of the Kingdom of the Netherlands, offers an opportunity to take the lead once more. Not by abandoning the euro or nostalgically longing for the return of the guilder, but by exploring a future in which multiple currencies can coexist.

One Kingdom, Different Currencies

We don’t have to look far for inspiration. Several monetary systems already exist within the Kingdom of the Netherlands. In the European Netherlands, we use the euro. Aruba has the Aruban florin. Since 2025, Curaçao and Sint Maarten have jointly used the Caribbean guilder. On Bonaire, Sint Eustatius and Saba, the US dollar is the official currency. One Kingdom, different currencies and different monetary arrangements. This is not a theoretical model; it is everyday reality.

The Caribbean guilder is pegged to the US dollar. One dollar equals 1.79 Caribbean guilders. This peg is a deliberate policy choice, based on strong economic and financial ties with the United States. It demonstrates that a single currency does not necessarily have to be used everywhere and that a distinct monetary framework is possible within the Kingdom. This raises an interesting question: why not use this existing situation as a starting point for digital monetary innovation?

A Digital Caribbean Guilder

Imagine giving the Caribbean guilder a digital form. Not an entirely new currency that still needs to be designed and introduced, but a digital version of an existing currency, supported by an established central bank and an existing monetary framework. Such a digital guilder could make payments between the Caribbean islands and other countries much easier. But why limit its potential to the Caribbean?

In the Netherlands, two parties can agree to settle a payment in a currency other than the euro. This already happens in international trade and financial contracts. Individuals and businesses can also agree on a price in Caribbean guilders and arrange to make the actual payment in that currency. This does not make the Caribbean guilder legal tender in the Netherlands: the euro remains the legal standard here. But there is room for voluntary agreements between parties.

A digital version could make these kinds of transactions considerably easier. Think of a digital account, an instant payment and automatic currency conversion whenever one of the parties prefers to receive euros.

My Salary in Dollars, My Bank Account in Euros

I have experienced this principle myself. When I worked for an American company, my salary was linked to the US dollar. However, the money was simply transferred to my Dutch bank account in euros. The agreement was based on an amount in dollars, but the actual payment was made in euros. The exchange rate determined how many euros I ultimately received.

This is a very practical example of something we often overlook in discussions about money: the currency in which we agree on a price does not have to be the same currency in which we make the payment.

Why shouldn’t we apply this principle much more broadly? A Dutch entrepreneur could quote a project in digital florins. A Caribbean business owner could invoice in Caribbean guilders. An employee could have their salary linked to another currency while simply receiving euros. And an international payment could automatically be converted into whatever currency the recipient prefers.

The technology needed to make such transactions possible is not science fiction. Digital payments, foreign exchange trading and automatic currency conversion already exist. The real challenge lies in the agreements, regulations, reliability and infrastructure needed to connect different currencies.

From a Digital Guilder to Monetary Freedom of Choice

This is where the idea becomes bigger than simply introducing a digital Caribbean guilder. What if we reconsidered the possibility of different national currencies existing alongside the euro? Not as a replacement for European cooperation, but as a complement to it.

The euro has brought us many benefits. It has made trade and payments within Europe easier and has played an important role in European integration. However, having a single currency for very different economies also has its limitations. Countries can no longer adjust their own exchange rates to reflect their economic circumstances. Differences in productivity, inflation and competitiveness have to be addressed in other ways. Could a system with multiple currencies offer greater flexibility?

Imagine a digital florin existing alongside the euro. Initially, it could, for example, be pegged one-to-one to the euro. In the longer term, provided an appropriate European and legal framework were developed, greater monetary flexibility might become conceivable. Economic developments and confidence in a country could then also be reflected in the value of its own currency.

This is explicitly a future scenario. The Netherlands cannot independently introduce an official parallel currency with its own exchange rate simply through a decision by De Nederlandsche Bank. European treaties establish a common monetary framework for the eurozone. Introducing a genuine national currency with its own monetary policy would therefore require a European legal solution. But that does not make the idea technically unfeasible or unreasonable.

Europe Can Learn from Its Own Outsiders

Elsewhere in Europe, we can also see how smaller countries sometimes take the lead in digital innovation. Estonia has demonstrated through its e-Residency programme how a country can organise digital public services and international business activities. Malta has created room for new forms of digital enterprise through its legislation on digital businesses and blockchain technology.

Why shouldn’t the Kingdom of the Netherlands play a similar pioneering role in the monetary field?

We already have different currencies, established central banks and experience with diverse monetary arrangements. We could start with a digital Caribbean guilder and explore how it could operate securely, reliably and across borders. This would give us practical experience with digital currencies coexisting alongside the euro, without immediately challenging the European monetary order. From there, a broader discussion could emerge about the future of money in Europe.

Back to the Future

The VOC demonstrated that the Netherlands was never afraid to develop new financial structures. The Benelux showed that economic cooperation can start on a small scale, with countries willing to experiment and create something new together.

Perhaps it is time to rediscover that mindset.

My proposal is not about nostalgically bringing back the old Dutch guilder. It is about freedom of choice, economic flexibility and the possibility of using different currencies alongside one another. In a digital world, money no longer needs to be tied to a single geographical area or a single payment infrastructure.

Perhaps the future of money is not one currency for everyone, but a world in which different currencies are digitally connected, allowing individuals and businesses to choose the currencies in which they calculate, save and pay.

The Netherlands already has a unique starting position within its own Kingdom. Let’s make use of it. Not by saying goodbye to the euro, but by demonstrating that monetary innovation and European cooperation can go hand in hand.

From the VOC to the Digital Florin. Back to the future — and perhaps a little unconventional once again.